Απορριμματολογία
Η απορριμματολογία, (garbology) ή αλλιώς η μελέτη των απορριμμάτων, αποτελεί έναν ιδιαίτερο κλάδο που γεφυρώνει τις επιστήμες της αρχαιολογίας, της κοινωνιολογίας, της ανθρωπολογίας και των περιβαλλοντικών επιστημών. Παρά το γεγονός ότι τα απορρίμματα αντιμετωπίζονται συχνά ως «άχρηστα κατάλοιπα», η ανάλυσή τους μπορεί να αποκαλύψει κρίσιμες πτυχές της ανθρώπινης συμπεριφοράς, της οικονομικής δραστηριότητας, των πολιτισμικών αξιών και των περιβαλλοντικών επιπτώσεων[1].
Από τις πρώτες αρχαιολογικές ανασκαφές που ανέδειξαν τα απορρίμματα ως πηγή πληροφόρησης για το παρελθόν[2], μέχρι τις σύγχρονες έρευνες σε αστικά κέντρα και χώρους υγειονομικής ταφής, η απορριμματολογία έχει εξελιχθεί σε εργαλείο μελέτης του ίδιου του ανθρώπινου πολιτισμού.
Η απορριμματολογία ως επιστημονικό πεδίο
Η απορριμματολογία ξεκίνησε από την αρχαιολογική πρακτική, όπου οι σωροί απορριμμάτων («middens») αποτέλεσαν πηγές πολύτιμων δεδομένων για την κατανόηση της καθημερινής ζωής αρχαίων πολιτισμών[3]. Η συστηματική μελέτη όμως του σύγχρονου «σκουπιδιού» οφείλει πολλά στο Garbology Project του Πανεπιστημίου της Αριζόνα υπό τον Γουίλιαμ Ράθτζι (William Rathje) τη δεκαετία του 1970. Εκεί αποδείχθηκε ότι τα απορρίμματα μπορούν να διαψεύσουν αυτοαναφορικές δηλώσεις των πολιτών και να αποκαλύψουν την πραγματική κατανάλωση και σπατάλη[4].
Έκτοτε, η απορριμματολογία έχει επεκταθεί σε κοινωνιολογικές και ανθρωπολογικές προσεγγίσεις, μελετώντας τα σκουπίδια όχι μόνο ως «υλικά κατάλοιπα» αλλά και ως φορείς κοινωνικής σημασίας[5]. Οι πρακτικές απόρριψης και διαχείρισης απορριμμάτων αντικατοπτρίζουν ιεραρχίες, ανισότητες, αλλά και πολιτικές στάσεις απέναντι στη φύση και την κατανάλωση.
