Ποσοτική ανάλυση (αρχαιοζωολογία): Διαφορά μεταξύ των αναθεωρήσεων

Από archaeology
Πήδηση στην πλοήγησηΠήδηση στην αναζήτηση
Γραμμή 7: Γραμμή 7:


Παρά τον περιορισμό αυτό, ο NISP παραμένει χρήσιμος για μεγάλες συγκρίσεις και για τη μελέτη προτύπων επεξεργασίας και κατανάλωσης. Ιδίως σε πολυάριθμες συλλογές, η στατιστική επεξεργασία των τιμών NISP συμβάλλει στη δημιουργία [[τυπολογία (αρχαιολογία)|τυπολογιών]] χρήσης των ζώων<ref>Lyman 2008, 70.</ref>.
Παρά τον περιορισμό αυτό, ο NISP παραμένει χρήσιμος για μεγάλες συγκρίσεις και για τη μελέτη προτύπων επεξεργασίας και κατανάλωσης. Ιδίως σε πολυάριθμες συλλογές, η στατιστική επεξεργασία των τιμών NISP συμβάλλει στη δημιουργία [[τυπολογία (αρχαιολογία)|τυπολογιών]] χρήσης των ζώων<ref>Lyman 2008, 70.</ref>.
==Ο Ελάχιστος Αριθμός Ατόμων (MNI)==
Ο MNI (Minimum Number of Individuals) επιχειρεί να προσδιορίσει τον ελάχιστο αριθμό ζώων που απαιτείται για να εξηγηθεί ο συνολικός αριθμός των οστών ενός είδους. Η μέθοδος αυτή στηρίζεται στην αρχή ότι ένα ζώο διαθέτει μόνο έναν συγκεκριμένο αριθμό κάθε οστού (π.χ. ένα δεξί και ένα αριστερό μηριαίο). Επομένως, εάν βρεθούν τρία δεξιά μηριαία προβάτου, ο MNI για το είδος αυτό δεν μπορεί να είναι μικρότερος από τρία<ref>Reitz & Wing 2008, 75.</ref>.
Σε αντίθεση με τον NISP, ο MNI υποεκτιμά συνήθως την αφθονία, καθώς πρόκειται για συντηρητική εκτίμηση. Παρόλα αυτά, παρέχει πιο αξιόπιστες πληροφορίες για τον πραγματικό αριθμό ζώων που συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα (όπως σφαγή, κατανάλωση ή τελετουργία). Επιπλέον, ο MNI είναι ευαίσθητος στον τρόπο ομαδοποίησης των [[δεδομένα|δεδομένων]] — διαφορετική ταξινόμηση των δειγμάτων (ανά στρώμα, ανά μονάδα ή ανά χώρο) μπορεί να αλλάξει δραστικά τα αποτελέσματα<ref>Lyman 2008, 68.</ref>.


==Παραπομπές==
==Παραπομπές==
<references/>
<references/>

Αναθεώρηση της 10:41, 21 Οκτωβρίου 2025

Η ποσοτική ανάλυση των ζωικών καταλοίπων αποτελεί θεμελιώδες εργαλείο της αρχαιοζωολογίας, καθώς επιτρέπει την εκτίμηση της σχετικής αφθονίας και της σημασίας των ειδών μέσα σε ένα αρχαιολογικό σύνολο. Δύο από τις πιο διαδεδομένες μεθόδους που χρησιμοποιούνται είναι ο Αριθμός Αναγνωρισμένων Δειγμάτων (NISP) και ο Ελάχιστος Αριθμός Ατόμων (MNI). Αυτές οι δύο παράμετροι παρέχουν διαφορετικές αλλά αλληλοσυμπληρούμενες εικόνες της παρουσίας ζώων σε έναν χώρο, προσφέροντας δεδομένα για τη διατροφή, την οικονομία και τις πρακτικές επεξεργασίας ζώων[1].

Ο Αριθμός Αναγνωρισμένων Δειγμάτων (NISP)

Ο NISP (Number of Identified Specimens) ορίζεται ως το σύνολο των |οστικών τεμαχίων που έχουν αναγνωριστεί σε επίπεδο είδους ή γένους. Κάθε αναγνωρίσιμο τμήμα —είτε πρόκειται για ολόκληρο οστό είτε για αποσπασμένο θραύσμα— καταγράφεται ως ξεχωριστή μονάδα. Ο δείκτης αυτός είναι ιδιαίτερα χρήσιμος για τη στατιστική ανάλυση, επιτρέποντας τη σύγκριση της σχετικής συχνότητας εμφάνισης διαφορετικών ειδών μεταξύ αρχαιολογικών στρωμάτων ή θέσεων[2].

Για παράδειγμα, αν σε μια ανασκαφή εντοπιστούν 40 αναγνωρίσιμα οστικά τεμάχια προβάτου, 25 αίγας και 10 βοδιού, τότε το NISP αντιστοιχεί σε 40, 25 και 10 αντίστοιχα. Αυτό υποδηλώνει ότι τα πρόβατα ήταν πιθανότατα τα πιο συχνά εκμεταλλευόμενα ζώα στη συγκεκριμένη θέση. Ωστόσο, ο δείκτης αυτός υπερεκτιμά την αφθονία όταν τα οστά είναι έντονα τεμαχισμένα, καθώς πολλά τμήματα του ίδιου οστού μπορούν να μετρηθούν ως διαφορετικά δείγματα[3].

Παρά τον περιορισμό αυτό, ο NISP παραμένει χρήσιμος για μεγάλες συγκρίσεις και για τη μελέτη προτύπων επεξεργασίας και κατανάλωσης. Ιδίως σε πολυάριθμες συλλογές, η στατιστική επεξεργασία των τιμών NISP συμβάλλει στη δημιουργία τυπολογιών χρήσης των ζώων[4].

Ο Ελάχιστος Αριθμός Ατόμων (MNI)

Ο MNI (Minimum Number of Individuals) επιχειρεί να προσδιορίσει τον ελάχιστο αριθμό ζώων που απαιτείται για να εξηγηθεί ο συνολικός αριθμός των οστών ενός είδους. Η μέθοδος αυτή στηρίζεται στην αρχή ότι ένα ζώο διαθέτει μόνο έναν συγκεκριμένο αριθμό κάθε οστού (π.χ. ένα δεξί και ένα αριστερό μηριαίο). Επομένως, εάν βρεθούν τρία δεξιά μηριαία προβάτου, ο MNI για το είδος αυτό δεν μπορεί να είναι μικρότερος από τρία[5].

Σε αντίθεση με τον NISP, ο MNI υποεκτιμά συνήθως την αφθονία, καθώς πρόκειται για συντηρητική εκτίμηση. Παρόλα αυτά, παρέχει πιο αξιόπιστες πληροφορίες για τον πραγματικό αριθμό ζώων που συμμετείχαν σε μια δραστηριότητα (όπως σφαγή, κατανάλωση ή τελετουργία). Επιπλέον, ο MNI είναι ευαίσθητος στον τρόπο ομαδοποίησης των δεδομένων — διαφορετική ταξινόμηση των δειγμάτων (ανά στρώμα, ανά μονάδα ή ανά χώρο) μπορεί να αλλάξει δραστικά τα αποτελέσματα[6].

Παραπομπές

  1. Reitz & Wing 2008, 72.
  2. Lyman 2008, 63.
  3. Davis 1987, 59
  4. Lyman 2008, 70.
  5. Reitz & Wing 2008, 75.
  6. Lyman 2008, 68.